Σαν παραμύθι όπως το άκουσα......

Διηγείται ο τέως βουλευτής Φθιώτιδας κ. Ηλίας Καλλιώρας.

Η ακλόνητη θρησκευτική πίστη της Σαρακατσάνας μάνας.

Η χριστιανική ορθόδοξη πίστη είναι βαθιά ριζωμένη στην ψυχή των Σαρακατσαναίων και αποτελεί σταθερό οδηγό στην πορεία της ζωής τους.

Μπορεί ο εκκλησιασμός τους να γινόταν στις μεγάλες γιορτές της χριστιανοσύνης, λόγω της νομαδικής ζωής τους, όµως το θρησκευτικό συναίσθημα ήταν ισχυρότατο και αλώβητο.

Μια πίστη που μένει αδιασάλευτη και αναλλοίωτη στην ψυχή της Σαρακατσάνας μάνας, όταν αντικρίζει το νεκρό παιδί της.

Είναι χαρακτηριστικό το γεγονός, που µας διηγήθηκε η εγγονή μιας ηρωίδας, χήρας Σαρακατσάνας, µε τρία παιδιά, που διαδραματίσθηκε στη Δρακοσπηλιά, πάνω από τις Θερμοπύλες.

Συγκεκριμένα είχαν ανέβει µε τα γιδοπρόβατά τους στην περιοχή της Δρακοσπηλιάς για να ξεκαλοκαιριάσουν. Τη φροντίδα του κοπαδιού της χήρας Σαρακατσάνας είχαν οι αφέντες της (κουνιάδια) βοηθούμενοι από το δωδεκάχρονο πρωτότοκο γιο της.

Η μοίρα όμως της επιφύλαξε ακόμη ένα πιο άσχημο παιχνίδι. Μία γίδα βραχιάσθηκε και στη προσπάθειά του ο γιός της να την ξεβραχιάσει, δυστυχώς, κατακρημνίσθηκε σε βά­ραθρο µε αποτέλεσμα να βρει τραγικό θάνατο.

Μαζεύτηκαν οι άνδρες του τσελιγκάτου, μαζί µε τα κου­νιάδια της και μια τριχιά ανέβασαν το νεκρό πια παιδί, στο ίσιωμα, παρηγορώντας, παράλληλα τη μάνα, λέγοντάς της ότι είναι τραυματισμένο.

Η ίδια όμως κατάλαβε τι ακριβώς είχε γίνει και πριν ακόμα το ανασύρουν, πήγε μάσα στο εξωκλήσι του Αι-Γιάννη, που βρισκόταν κοντά στα κονάκια του, και γονατισμένη μπροστά στην εικόνα της Παναγιάς προσεύχεται µε μεγάλη ψυχική δύναμη και βαθιά πίστη και την παρακαλεί λέγοντας : «Κυρά Δέσποινα και τα 3 παιδιά µου εσύ µου τα 'δωσες, είναι δικά σου. Τώρα θέλησες να µου πάρεις το μεγαλύτερο, το Βασίλη µου. Χάρισέ µου, αν θέλεις τα άλλα δύο».

Αυτή ήταν η ηρωίδα Σαρακατσάνα μάνα, παρότι αγράμματη, είχε ανατραφεί και διατηρούσε αμείωτες τις χριστιανικές και ηθικές αξίες και αρχές.

Αυτή η γυναίκα, όχι µόνο, αντιστάθηκε στα τόσο χτυπήματα της ζωής αλλά κατάφερε, μέσα στο κύκλο της ζωής της (πέθανε 105 χρονών), να στηθεί στα πόδια της, οικονομικά και κοινωνικά, και προόδευσε μαζί µε τα άλλα δυο της παι­διά.

Αυτός είναι ο πλούσιος ψυχικός κόσμος των Σαρακατσαναίων και µε αυτόν τον ψυχικό κόσμο μπόρεσαν όχι µόνο να αντισταθούν στις αντίξοες συνθήκες της ζωής, αλλά και να μεγαλουργήσουν, αγωνιζόμενοι πάντοτε µε σημαία τις ηθι­κές αρχές που κληροδότησαν από γενιά σε γενιά.

Το παραπάνω δημοσιεύτηκε στο περιοδικό "Τα δέοντα των Σαρακατσαναίων" (τεύχος 21, Δεκέμβριος 2009) που εκδίδει ο Σύνδεσμος Σαρακατσαναίων Φθιώτιδας. Για επικοινωνία με το περιοδικό στο τηλέφωνο 22310 514414 ή στο ηλεκτρονικό ταχυδρομείο tadeonta@gmail.com.

************************

Και πάλι μαζί...

Μετά από δίμηνη και πλέον απουσία το ιστολόγιο επανακάμπτει. Αυξημένες επαγγελματικές υπογχρεώσεις μας υποχρέωσαν να σιγήσουμε. Ζητάμε συγνώμη για την απουσία και θα προσπαθήσουμε στο επόμενο διάστημα να ενημερώνουμε το ιστολόγιο όσο το δυνατόν πιο συχνά.

Δεν πρέπει φυσικά να ξεχνάμε πως και το δικό μας ιστολόγιο αποτελεί μια προσπάθεια η οποία στηρίζετε στην εθελοντική προσφορά. Δεν υπερισχύει των υπολοίπων επαγγελματικών και κοινωνικών μας υποχρεώσεων. Στον ελάχιστο χρόνο που απομένει επιχειρούμε να το διατηρήσουμε ζωντανό.

Με αφορμή τα παραπάνω λόγια, θα θέλαμε να επαναλάβουμε την έκκληση μας και για τη δική σας βοήθεια. Στείλτε μας νέα, ειδήσεις και άρθρα και βοηθήστε και σεις ενεργά στην διατήρηση του ενημερωτικού χαρακτήρα αυτού του ιστολογίου. Χρησιμοποήστε το ιστολόγιο ώς βήμα για την ενημέρωση του κόσμου για τις εκδηλώσεις του συλλόγου σας ή εκφράστε τις απόψεις σας για οποιοδήποτε θέμα αφορά την θεματολογία του ιστολογίου.

Για οποιαδήποτε απορία, σχόλια και παρατηρήσεις μπορείτε να επικοινωνείτε μαζί μας στο ηλεκτρονικό μας ταχυδρομείο stavraetoi@yahoo.gr.

Το Σαρακατσάνικο σόι των Ζγουλεταίων

Μία ιστοσελίδα που ανακαλύψαμε πρόσφατα για το Σαρακατσάνικο σόι των Ζγουλεταίων που ζούσε μαζί τους δυo τελευταίους αιώνες στην βόρεια πλευρά της Όθρυος. Ο ορεινός όγκος της Όθρυος βρίσκεται στο νοτιοδυτικό τμήμα του Ν. Μαγνησίας και αποτελεί το φυσικό όριο του νομού με το Ν. Φθιώτιδας.

Κάνοντας περιήγηση μπορείτε να δείτε μια σύντομη αναφορά για την καταγωγή των Ζγουλεταίων, καθώς και το Γενεαλογικό τους δέντρο από τον πρώτο Ζγουλέτα τον Νίκο γεννημένο το 1780 έως και τους Ζγουλεταίους που έχουν γεννηθεί γύρω στο 1960. Ακόμη μπορείτε να δείτε προσωπικές φωτογραφίες τον Ζγουλεταίων καθώς και ανέκδοτες φωτογραφίες, από διάφορες εκδηλώσεις της καθημερινής τους ζωής. Στην ιστοσελίδα θα δείτε και πολλές φωτογραφίες από τοπία στα οποία είτε έζησαν οι Ζγουλεταίοι είτε συνέβησαν κάποια σημαντικά γεγονότα. Ειδική αναφορά γίνεται στο Γιντζέκι, το χωριό που ζούνε οι Ζγουλεταίοι από το 1906 που εγκαταστάθηκαν εκεί μόνιμα, μέχρι και τις μέρες μας, καθώς και στις οικογένειες των Σαρακατσαναίων με τις οποίες ζούσαν μαζί στις ίδιες στάνες και αργότερα στο Γιντζέκι. Τέλος μπορείτε να διαβάσετε ιστορίες για σημαντικά γεγονότα που συνέβησαν κατά καιρούς τόσο στους διάφορους Ζγουλεταίους αλλά και γενικότερα στον περίγυρο τους .

ΑΠΟ ΠΟΥ ΠΡΟΕΡΧΕΤΑΙ ΤΟ ΕΠΩΝΥΜΟ ΖΓΟΥΛΕΤΑΣ

Όταν μια από τις πολλές φορές που τα αποσπάσματα των τούρκων έκαναν εξόρμηση στα κονάκια τον Σαρακατσαναίων αυτός για κάποιο λόγο δεν πρόλαβε να φύγει και περικυκλωμένος ζγούλωσε ( κρύφτηκε ) σε έναν πάλιουρα , οι υπόλοιποι Σαρακατσαναίοι τον είχαν ξεγραμμένο, σκοτωμένο ή στην καλύτερη περίπτωση αιχμάλωτο τον τούρκων. Γυρνώντας μετά στα κονάκια τον βρήκαν εκεί να τους περιμένει και με απορία τον ρώτησαν πως γλίτωσε, αυτός τους εξήγησε πως τα κατάφερε αφού ζγούλωσε σε ένα πάλιουρα. Έτσι για τους υπόλοιπους ήταν αυτός που ζγούλωσε και με τα χρόνια άλλαξε το επώνυμο και έγινε Ζγουλέτας.

Έτσι προήλθε το επώνυμο ΖΓΟΥΛΕΤΑΣ

Εμείς Απρίλ' κουρεύουμι
του Θιρτή γλιντάμι,
ειμείς του Μάη φεύγουμι,
τουν Αη Δημήτρ’ γυρνάμι.
Του Καλοκαίρ' έχουμι
γάμους κι πανηγύρια
Κι του Χειμώνα μας γιννάν
τα πρότα κι τα γίδια.

Επισκεφτείτε την ιστοσελίδα ( πατήστε εδώ ) και θα ανακαλύψετε κι άλλες πολλές πληροφορίες και για άλλες Σαρακατσάνικες οικογένειες της περιοχής. Η ηλεκτρονική της διεύθυνση είναι www.zgouletas.gr και το e-mail του διαχειριστή Δημήτρη Ζγουλέτα dimitris@zguletas.gr.

Καλλιωραίοι, μια μεγάλη σαρακατσάνικη οικογένεια

Πηγή : Ιστολόγιο "Βοιωτία. Κείμενα και Μελέτες"

"Ονομάζομαι Καλλιώρας Γεώργιος και όπως θα δείτε παρακάτω έχω μακρινή καταγωγή από τον Διόνυσο (Τσαμάλι) Βοιωτίας. Έτσι σκέφτηκα να σας στείλω κάποια ιστορικά στοιχεία της οικογενείας μου με την ελπίδα ότι θα έρθω σε επαφή με κάποιους από αυτούς. Σας ευχαριστώ πολύ."

Γ. Καλλιώρας Λαμία.

[...] H παρακάτω έρευνα αναφέρεται στους Καλλιωραίους που έχουν Σαρακατσαναίηκη καταγωγή και πατρογονικά κατοικούν στους νομούς Φθιώτιδος και Βοιωτίας. Κάποτε με τα κοπάδια τους μετανάστευαν και σε άλλες περιοχές της Ελλάδος (Θεσσαλία, Ήπειρο, Μακεδονία) αλλά γύρω στο 1920-30 ακολουθώντας το δρόμο των περισσότερων Σαρακατσαναίων εγκατέλειψαν τις μεταναστεύσεις, και στις δεκαετίες του 50-60 εγκατέλειψαν τον ποιμενικό βίο οριστικά και εγκαταστάθηκαν στους δύο παραπάνω νομούς. Καλό θα ήταν να αναφερθούμε στην προέλευση του ονόματος μας. Έπειτα από μία σχετική έρευνα κατέληξα στα παρακάτω. [...]

[...] Στα πλαίσια της έρευνας επίσης συνάντησα την σεβάσμια θεία μου Γιαννούλα Καλλιώρα- Κοκοφίκη και μου εξομολογήθηκε ότι της είχε πει κάποια θεία της ότι οι Καλλιωραίοι παλιά ονομάζονταν Ζερβαίοι. Αν αυτό είναι αλήθεια σύμφωνα με το γενεαλογικό δέντρο (που θα δούμε παρακάτω) πρέπει να έγινε γύρω στο 1800- 1820. Την εποχή εκείνη οι προγονοί μας, ξεχειμώνιαζαν στο Τσαμάλι της Λιβαδειάς και είχαν άλλο όνομα (Ζερβαίοι ?), κάποιος απ’ αυτούς ο Γιώργος είχε την συνήθεια όταν ήθελε να αποχαιρετήσει κάποιον τον αποχαιρετούσε με την ευχή άντε καλή ώρα, έτσι του έμεινε το παρατσούκλι Καλλιώρας που αργότερα έγινε το κύριο όνομα Καλλιώρας. [...]

Αυτά και άλλα πολλά μπορείτε να διαβάσετε στο άρθρο (κάντε κλικ για να διαβάσετε το πλήρες άρθρο) του ιστολογίου της Βοιωτίας αλλά επίσης ακόμα περισσότερα στην ιστοσελίδα του Γ. Καλλιώρα. Εκεί εκτός από το πλήρες γενεαλογικό δέντρο της οικογένειας αποτελούμενο από 680 οικογένειες από το 1780 περίπου έως σήμερα, μπορείτε επίσης να διαβάσετε και κάποια άλλα άρθρα για του Σαρακατσάνους γενικά.

Εξαιρετική προσπάθεια πραγματικά άξια συγχαρητηρίων και μακάρι να έβρισκε κι άλλους μιμητές.

ΤΑ ΑΝΤΑΜΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΣΑΡΑΚΑΤΣΑΝΑΙΩΝ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ

Είναι αναμφισβήτητο ότι τα ανταμώματα των Σαρακατσάνων έχουν πληθύνει τα τελευταία χρόνια σε όλη την Ελλάδα. Κύριος στόχος τους η αντάμωση των μεγαλύτερων σε ηλικία Σαρακατσάνων αλλά και η γνωριμία των νεότερων. Η αλματώδη ανάπτυξη του διαδικύου, ωστόσο, φέρνει στο προσκήνιο και ένα καινούργιο είδος ανταμώματος των απανταχού Σαρακατσάνων μέσα από την οθόνη του υπολογιστή τους. Μπροστάρης σε αυτού του είδους την επικοινωνία αποτέλεσε το sarakatsanos.gr με την δυνατότητα συζητήσεων μέσω του forum και την ανάρτηση νέων και ειδήσεων από τα μέλη της ιστοσελίδας. Η δημιουργία ωστόσο του facebook, ενός κοινωνικού ιστοχώρου δικτύωσης (social networking website) φέρνει επανάσταση και στην επικοινωνία και γνωριμία μεταξύ των απανταχού Σαρακατσάνων. Με 100 περίπου εκατομμύρια μέλη παγκοσμίως και περίπου 326.000 μέλη από την Ελλάδα αντιλαμβάνεται κανείς ότι η ιστοσελίδα τέσσερα μόλις χρόνια μετά την δημιουργία της έχει εξελιχθεί σε έναν από τους δημοφιλέστερους προορισμούς του διαδικτύου.

Εάν λοιπόν κάνουμε μία αναζήτηση στο facebook στην λέξη "sarakasanoi" δύο ομάδες μελών εμφανίζονται με 160 και 35 μέλη αντίστοιχα ενώ η αναζήτηση στη λέξη "sarakatsanos" μας φέρνει στην οθόνη μας μία ακόμα ομάδα με 360 μέλη. Στην λέξη "sarakatsanaιoi" μία ομάδα με 67 μέλη ενώ στην αναζήτηση στην λέξη "Σαρακατσάνοι" η ομάδα των Σαρακατσάνων της Πρέβεζας εμφανίζεται με 11 μέλη. Δεν γνωρίζω αν υπάρχουν και άλλες ομάδες Σαρακατσάνων πάντως και αυτές από μόνες τους αποτελούν έναν νέο και δυναμικά αναπτυσσόμενο χώρο επικοινωνίας των Σαρακατσάνων.

Αν λοιπόν είστε μέλος του facebook και δεν σας πέρασε ποτέ από το μυαλό να αναζητήσετε ομάδες Σαρακατσάνων σ’ αυτό κάντε το τώρα. Γίνετε μέλος και γνωρίστε ή βρείτε φίλους σας από όλη την Ελλάδα. Αν πάλι δεν έχετε ποτέ επισκεφτεί την συγκεκριμένη ιστοσελίδα και σας ενδιαφέρει δεν έχετε παρά να ρίξετε μια ματιά.