Την Κυριακή 2 Νοεμβρίου το ντοκυμαντέρ του Ηλία Μαμαλάκη για τον Κατσαντώνη

Σύμφωνα με την ιστοσελίδα του Ηλία Μαμαλάκη την Κυριακή 2 Νοεμβρίου και ώρα 5:30 μ.μ. θα προβληθεί από την ΕΤ3 το πρώτο επεισόδιο της σειράς ντοκυμαντέρ ΧΩΜΑΤΑ ΜΕ ΙΣΤΟΡΙΑ.

Όλα τα επεισόδια θα επαναλαμβάνονται κάθε Σάββατο στις 5:30 μ.μ. Στο πρώτο επεισόδιο παρακολουθούμε τη γέννηση, τη βάπτιση, και την πρώτη σύλληψη από τους Τούρκους του κεντρικού ήρωα της σειράς Αντώνη Κατσαντώνη. Ακολουθώντας τη πορεία των ηρώων με συνέπεια, τα γυρίσματα έχουν πραγματοποιηθεί στο τόπο που συνέβησαν.

Δέστε και την προηγούμενη ανάρτηση μας σχετικά με την σειρά ντοκυμαντέρ ΧΩΜΑΤΑ ΜΕ ΙΣΤΟΡΙΑ εδώ.

Νέο ιστολόγιο από τον Σύλλογο Σαρακατσάνων Φοιτητών Θεσσαλονίκης

Με μεγάλη χαρά διαπιστώσαμε την ύπαρξη ενός νέου ιστολογίου από τον Σύλλογο Σαρακατσάνων Φοιτητών Θεσσαλονίκης. Τους ευχόμαστε καλή επιτυχία και ελπίζουμε το παράδειγμά τους να ακολουθήσουν κι άλλοι σύλλογοι.

Η δημιουργία ενός ιστολογίου είναι μια εύκολη σχετικά υπόθεση και προτρέπουμε κι άλλους συλλόγους να ακολουθήσουν το παράδειγμα μας. Η ύπαρξη αρκετών ιστολογίων από τους συλλογους θα συμβάλλει στην καλύτερη ενημέρωση αλλά και στην επικοινωνία μεταξύ των συλλόγων αλλά και των απανταχού Σαρακατσάνων.

Είμαστε στη διάθεση οποιουδήποτε συλλόγου χρειάζεται βοήθεια για την δημιουργία ενός ιστολογίου.

Η ηλεκτρονική διεύθυνση του νέου ιστολογίου είναι:

http://sarakatsanoi-foitites.blogspot.com/.

Πανελλαδική Σύνοδος Προέδρων & Χοροδιδασκάλων Συλλόγων Σαρακατσαναίων.

Από το κο Ζάγκα Θεόδωρο λάβαμε την ενημέρωση και τον ευχαριστούμε πολύ.

Αγρίνιο 7 & 8 Νοεμβρίου 2008

στην αίθουσα του Επιμελητηρίου Αιτ/νίας
(Παπαστράτου 53 & Σμύρνης)

Πανελλαδική Σύνοδος Προέδρων & Χοροδιδασκάλων Συλλόγων Σαρακατσαναίων.

ΣΥΝΔΙΟΡΓΑΝΩΤΕΣ

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΥΛΛΟΓΩΝ ΣΑΡΑΚΑΤΣΑΝΑΙΩΝ
ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΣΑΡΑΚΑΤΣΑΝΑΙΩΝ ΒΑΛΤΟΥ - ΞΗΡΟΜΕΡΟΥ - ΕΥΡΥΤΑΝΙΑΣ

Πρόγραμμα:

Παρασκευή 7 Νοεμβρίου 2008

15:30 - 19:15.........Σεμινάρια χορού

(Διδάσκει ο Β. Σερμπεζής, Αν. Καθ. ΤΕΦΑΑ Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης)
19:15 - 19:30........Προσέλευση Επισήμων – Συνέδρων
19:30...................Χαιρετισμοί - Έναρξη Συνόδου
21:30...................Λήξη Προγράμματος
22:00...................Δείπνο-Παραδοσιακό σαρακατσάνικο γλέντι, στη ταβέρνα «Ο Σκούτας»

Σάββατο 8 Νοεμβρίου 2008

09:00 - 11:00.........Σεμινάρια χορού (Διδάσκει ο Β. Σερμπέζης)
11:00 - 12:30.........Ανακεφαλαίωση
12:30 - 13:00.........Ενημέρωση για τα προγράμματα που αφορούν τους Συλλόγους
Ομιλητής: Πιστόλας Ιωάννης (Πρόεδρος Συλλόγου Σαρακατσαναίων Νομού Έβρου)
13:00....................Λήξη Συνόδου. Μπουφές - Αναχώρηση συνέδρων

Ντοκυμαντέρ για τους Σαρακατσάνους από την ΕΡΤ

Πληροφορούμαστε από το ιστολόγιο του Μορφωτικού Συλλόγου Σαρακατσαναίων Θράκης (Κομοτηνής) αλλά και από την ιστοσελίδα της ΕΡΤ ότι αυτό το Σαββατοκύριακο γίνονται τα γυρίσματα ντοκυμαντέρ σχετικά με τα ήθη και έθιμα των Σαρακατσάνων.

Η προσπάθεια αυτή χρηματοδοτείται από την Νομαρχία Ροδόπης και ήταν προσωπική δέσμευση του Νομάρχη κου Γιαννακίδη Αριστείδη.

Σύμφωνα με την ΕΡΤ το ντοκυμαντέρ θα είναι ημίωρης διάρκειας και τα γυρίσματα θα γίνουν στο Μουσειακό οικισμό των Σαρακατσάνων στη διασταύρωση Φαναρίου, αλλά και στη μοναδική στάνη του κ. Καζάκου στη Νέα Σάντα, όπου ακόμα εκτρέφεται το αυθεντικό Σαρακατσάνικο πρόβατο.

Σχετικά με την στάνη του κ. Καζάκου μπορείτε να διαβάσετε το άρθρο της εφημερίδας "Ο ΧΡΟΝOΣ" της Κομοτηνής από τις 10 Μαίου 2007 αλλά και το άρθρο του ιστολογίου του Συλλόγου Σαρακατσαναίων Θράκης σχετικά με την αναπαράσταση του κούρου ο οποίος έγινε στα πλαίσια της επιστημονικής ημερίδας για τη διάσωση του Σαρακατσάνικου προβάτου τον Ιούνιο του 2008 και η οποία περιελάμβανε και επίσκεψη στην στάνη του κ. Καζάκου.

Αξιόλογη προσπάθεια από τον Μορφωτικό Σύλλογο Σαρακατσαναίων Θράκης και περιμένουμε νέα σχετικά με την προβολή του ντοκυμαντέρ από την τηλεόραση.

Ανακοίνωση εγγραφών στα χορευτικά τμήματα του Συλλόγου

Ο Σύλλογος Σαρακατσαναίων Νομού Ημαθίας προσκαλεί όλες-ους, όσους ενδιαφέρονται να εγγραφούν σε ένα από τα τμήματα εκμάθησης Σαρακατσάνικων χορών να προσέλθουν στα γραφεία του Συλλόγου στην Νικ. Ευαγγελά 11 στην Αλεξάνδρεια το Σάββατο 18 Οκτωβρίου και ώρα 16:00, προκειμένου να συγκροτηθούν τα τμήματα.

Πέραν των παιδικών και εφηβικών τμημάτων είναι πρόθεση του Συλλόγου να συγκροτήσει και τμήματα ενηλίκων εάν υπάρχει η ανάλογη συμμετοχή και διάθεση.

Το Διοικητικό Συμβούλιο

ΓΙΑΝΝΑΚΟΣ ΝΙΚΟΣ - Εψές που έβρεχε ψιλά

Το τραγούδι είναι από το CD του Νίκου Γιαννακού "Το λεν τ'αηδόνια στα κλαριά". Το cd μπορείτε να το προμηθευτείτε από το κατάστημα μουσικής STUDIO 52.

ΣΑΡΑΚΑΤΣΑΝΟΙ , ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΗΣ ΑΓΓΕΛΙΚΗΣ ΧΑΤΖΗΜΙΧΑΛΗ ΕΠΑΝΕΚΔΙΔΕΤΑΙ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΠΕΝΗΝΤΑ ΧΡΟΝΙΑ

Τίτλος Βιβλίου: Σαρακατσάνοι
Συγγραφέας: Χατζημιχάλη Αγγελική

Εκδοτ. οίκος: Ίδρυμα Αγγελικής Χατζημιχάλη

Έτος Έκδοσης: 2007

Σελίδες: 381

Από τον πρόλογο του βιβλίου

«Πενήντα χρόνια μεσολάβησαν από την πρώτη έκδοση της μελέτης της Αγγελικής Χατζημιχάλη για τους Σαρακατσάνους για να καταστεί δυνατή η επανέκδοσή της. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι το έργο αυτό ήταν το σημαντικότερο της Ελληνίδας λαογράφου, έργο για το οποίο μόχθησε επί χρόνια, έδωσε όλο της το είναι, και δυστυχώς δεν κατόρθωσε να το δει ολοκληρωμένο.
Το Διοικητικό Συμβούλιο του Ιδρύματος Αγγελικής Χατζημιχάλη, σε στενή συνεργασία με την Επιτροπή που ορίστηκε για την έκδοση του πεντάτομου αυτού έργου, προχωράει όχι μόνο στην επανέκδοση του πρώτου τόμου που κυκλοφόρησε το 1957, αλλά και στη δημοσίευση του ανέκδοτου υλικού, συμπληρώνοντας τη συνολική έκδοση με πλούσιο φωτογραφικό υλικό.
Οι Σαρακατσάνοι αποτέλεσαν μέρος της ζωής της Αγγελικής Χατζημιχάλη. Αγάπησε τόσο πολύ τον νομαδικό αυτό πληθυσμό, ζώντας μεγάλες περιόδους της ζωής της μαζί του, και τον πρόβαλε τόσο δυναμικά, αποδεικνύοντας τις αρχέγονες ελληνικές του ρίζες, ώστε όλοι οι Σαρακατσάνοι, σήμερα που τόσο πολλοί την έχουν ξεχάσει, τη θεωρούν ακόμα μητέρα τους. Δεν υπήρχε στάνη που να μη γνώριζε την Αγγελική Χατζημιχάλη. Χαρακτηριστικό δείγμα της αγάπης τους είναι η προσωπική ανάμνηση σημαίνοντος Σαρακατσάνου, που συνηθίζει να την επαναλαμβάνει σε κάθε ευκαιρία: στη στάνη που μεγάλωσε. η φωτογραφία της Αγγελικής Χατζημιχάλη βρισκόταν στο εικονοστάσι, χειρονομία που μόνο στην Ινδία, με παράδοση στη θεοποίηση θνητών, μπορεί να βρει την αντιστοιχία της. Και για να κατανοήσουμε αυτή την πρωτόγνωρη για τα ελληνικά δεδομένα αντιμετώπιση, δεν πρέπει να ξεχνάμε πως, όταν οι Σαρακατσάνοι κατέβαιναν κάθε χειμώνα στα πεδινά, οι γηγενείς πληθυσμοί της επικράτειάς μας τους αντιμετώπιζαν με αισθήματα ξενοφοβίας, ρίχνοντας τους πέτρες. Η Αγγελική Χατζημιχάλη κατάφερε να ανατρέψει αυτή τη νοοτροπία.»[...]

Σύμφωνα με το εισαγωγικό σημείωμα «η επαφή της Αγγελικής Χατζημιχάλη με τους Σαρακατσάνους και η απαρχή της συγκέντρωσης πληροφοριών για τον κοινοτικό τους βίο μας οδηγεί στο 1927. Εποχή που η ζωή των Σαρακατσάνων συνεχιζόταν με τους ρυθμούς και τις συνήθειες αιώνων. Οι μεταλλαγές και οι τροποποιήσεις, άν και υπήρχαν, ήταν αργές και επιμέρους. Άντλησε η Αγγελική Χατζημιχάλη από μια ζωή ατόφια, καθαρή, γεμάτη αρχέγονα πανάρχαια ήθη, έθιμα, πρλήψεις, δεισιδαιμονίες.»


Πενήντα χρόνια λοιπόν μετά την πρώτη έκδοση του έργου της Αγγελικής Χατζημιχάλη επανεκδίδεται ο πρώτος τόμος ο οποίος άλλωστε ήταν ο μόνος που πρόλαβε η σημαντική αυτή λαογράφος να εκδώσει. Σύμφωνα με τα λεγόμενα του ιδρύματος θα ακολουθήσουν τέσσερις άλλοι τόμοι με όλο το ανέκδοτο υλικό της λαογράφου.



Το βιβλίο μπορείτε να το αναζητήσετε σε οποιοδήποτε βιβλιοπωλείο. Τα περισσότερα ηλεκτρονικά βιβλιοπωλεία που το αναζητήσαμε το διαθέτουν. Ενδεικτικά αναφέρουμε δύο από αυτά, τον ΙΑΝΟ και την ΠΡΩΤΟΠΟΡΙΑ.

Πιό πάνω μπορείτε να διαβάσετε τό πρωτοσέλιδο άρθρο του Ι.Μ. Παναγιωτόπουλου στην εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ της 15ης Δεκεμβρίου του 1957 όπου παρουσιάζεται η πρώτη έκδοση για το έργο της Χατζημιχάλη. Κάντε κλίκ επάνω στις εικόνες για να τα διαβάσετε σε πλήρη οθόνη.

Τελειώνοντας ας παραθέσουμε τις πρώτες τρείς σειρές από το βιβλίο της Αγγελικής Χατζημιχάλη.

«Νομάδες από πανάρχαια μήτρα κτηνοτρόφων, τσελιγκάδες, τσοπάνοι, προβαταραίοι, χωρίς δική τους γη και μόνιμη κατοικία, περπατάρηδες και κόσμος από λόγγα, αυτοί είναι οι Σαρακατσάνοι.»

Η εκπομπή "Μένουμε Ελλάδα" για τους Σαρακατσάνους

«Μένουμε Ελλάδα», η επιτυχημένη ταξιδιωτική εκπομπή που μεταδίδεται, καθημερινά, από τη συχνότητα της ΝΕΤ. Το μενού περιλαμβάνει ταξίδια και γεύσεις από όλη την Ελλάδα και ένα δελτίο καιρού με τρισδιάστατα γραφικά και αναλυτικές προβλέψεις. Μέσα στο ανανεωμένο σκηνικό της εκπομπής, με τη χρήση ευρυζωνικών δικτύων, προβάλλονται εικόνες από κάθε γωνιά της Ελλάδας, ενώ οι τηλεθεατές έχουν την δυνατότητα να ξεναγούνται σε γνωστούς, αλλά και άγνωστους προορισμούς, με τη βοήθεια τρισδιάστατων δορυφορικών χαρτών στους οποίους θα απεικονίζεται το ανάγλυφο της γεωμορφίας της χώρας (βουνοκορφές λίμνες, ποτάμια, εθνικοί δρυμοί κ.λ.π.). Στους στόχους της εκπομπής, περιλαμβάνεται η σύνδεση του ελληνικού τουρισμού με την πλούσια πολιτιστική κληρονομιά και την παράδοση, καθώς και η ανάδειξη των νέων μορφών τουρισμού. Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην καλλιέργεια περιβαλλοντικής συνείδησης μέσα από εκτενή ρεπορτάζ, τα οποία πραγματοποιούνται σε μοναδικά προστατευόμενα οικοσυστήματα της χώρας. Ο Γιώργος Αμυράς, η Ρένια Τσιτσιμπίκου και οι ρεπόρτερ του Μένουμε Ελλάδα «οργώνουν» τη χώρα απ’ άκρη σ’ άκρη. Στο μενού της εκπομπής υπάρχουν μοναδικές περιηγήσεις στην φύση, σε ποτάμια, λίμνες, καταρράκτες, μονοπάτια, χιονοδρομικά κέντρα, γνωστά και άγνωστα χωριά. Σημαντικό ρόλο στις ταξιδιωτικές αποδράσεις παίζει το ανθρώπινο στοιχείο. Συναρπαστικές αφηγήσεις, μύθοι και θρύλοι και εμπεριστατωμένες θέσεις από επιστήμονες δίνουν στους τηλεθεατές τη δυνατότητα να έχουν μία πλήρη εικόνα για τους τουριστικούς προορισμούς."

Έτσι κάπως περιγράφουν οι ίδιοι οι συντελεστές την εκπομπή τους. Παρ' όλο ότι η ανάρτησή μας έχει να κάνει με δύο βιντεάκια σχετικά με τους Σαρακατσάνους σας προτείνουμε ανεπιφύλακτα να κάνετε μια περιήγηση στην ιστοσελίδα και να παρακολουθήσετε και άλλα βίντεο από τις άπειρες ομορφιές της Ελλάδας.



Το πρώτο λοιπόν βίντεο (διάρκειας 7 περίπου λεπτών) προβλήθηκε στην εκπομπή της 4ης Νοεμβρίου του 2005 και αφορούσε το Λαογραφικό Μουσείο των Σαρακατσάνων στις Σέρρες. Ένα πολύ όμορφο και περιγραφικό βίντεο για το Μουσείο που αξίζει να το παρακολουθήσετε.





Πατήστε εδώ για να παρακολουθήσετε το βίντεο.




Το δεύτερο βίντεο (διάρκειας 10 περιπου λεπτών) προβλήθηκε στην εκπομπή της 19ης Φεβρουαρίου του 2007 και αφορούσε την Σαρακατσάνικη στάνη στον Γυφτόκαμπο της Ηπείρου. Τα Συγχαρητήρια μας και στην Αδελφότητα Σαρακατσαναίων Ηπείρου για την συμμετοχή στην εκπομπή.







Πατήστε εδώ για να παρακολουθήσετε το βίντεο.

Ο Μενέλαος Λουντέμης στα Σαρακατσάνικα τσελιγκάτα

Ο Μενέλαος Λουντέμης, γεννήθηκε το 1912 στο Χωριό Αγία Κυριακή της Μικρασιατικής Γιάλοβας. Η οικογένεια του ήταν εύπορη αλλά ερχόμενη στην Ελλάδα με την ανταλλαγή των πληθυσμών ξέπεσε απότομα σε κατάσταση έσχατης φτώχιας. Ήταν το μοναδικό αγόρι από τα πέντε παιδιά της οικογένειας του Γρηγόρη Μπαλάσογλου (που στον Εξαπλάτανο έγινε Βαλασιάδης) και της Δόμνας Τσιφλίδη. Ξεριζωμένος από την Μικρασιατική πατρίδα εγκαταστάθηκε με την οικογένεια του στον Εξαπλάτανο της Αριδαίας, μετά από μια σύντομη διαμονή στην Αίγινα και έπειτα στην Έδεσσα. Φοίτησε στο 6τάξιο γυμνάσιο της Έδεσσας από το 1925 μέχρι τον Γενάρη του 1929 οπότε όντας μαθητής της Δ’ τάξης αποσύρθηκε. Μικρός μαθητής 15χρονο γυμνασιόπαιδο, στις καλοκαιρινές διακοπές του σχολείου ανέβαινε τα καλοκαίρια του 1926, 1927 και 1928 στα καλύβια κι έκανε το δάσκαλο άλλοτε στου Καραφυλλιά στην Μπλάτσα κοντά στο παλιό χωριό Πευκωτό-Αριδαίας και άλλοτε στου Χύτα στην Τζένα πάνω από το χωριό Νότια. Οι Σαρακατσαναίοι ακόμα θυμούνται τον δάσκαλο, το κουτσό παλικαράκι. Εκεί γνώρισε τη βουνίσια ζωή τους και εμπνεύστηκε τα διηγήματα της συλλογής «Γλυκοχάραμα» που κυκλοφόρησε τις συννεφιασμένες μέρες της Γερμανικής Κατοχής το 1944. Μαθητές του ήταν τα αδέρφια Γεώργιος, Αντρέας και Δημήτρης παιδιά του Δρόσου Καραφυλλιά από τα Γιαννιτσά.

Η συλλογή περιέχει πέντε διηγήματα. Τα δύο η «Λιέν» και το «Φονικό» είναι άσχετα με τους Σαρακατσαναίους και αναφέρονται το πρώτο στην περιοχή του Βόλου και το δεύτερο παρουσιάζει μια ερωτική ιστορία σ’ ένα χωριό. Τα υπόλοιπα τρία, το ομότιτλο «Γλυκοχάραμα» το «Τσιμπούσι του γέρο Λια» και ο «Πριόβολος» αναφέρονται στη ζωή των Σαρακατσαναίων όπως την έζησε ο ίδιος.

Στο «Γλυκοχάραμα» ο γέρο-Μάιτας είναι ο Μάττας, που έβοσκε τα πρόβατα στο τσελιγκάτο του Πασα-Γιώργη Καραφυλλιά στην Μπλάτσα. Η κόρη του που ήταν πραγματικά φυματική, κλέφτηκε με φυματικό, που είχε βγει στα βουνά για ανάρρωση, και γι αυτό τρελάθηκε ο γέροντας. Η Πόρδο - Πανάγιω είναι η Παναγιώτα Μπιζίκη, ο Μανώλης είναι ο Μανωλής.

Στο «Τσιμπούσι» αναγνωρίζεται ο Δρόσος Καραφυλλιάς και ο τσέλιγκας με τις έξι κόρες είναι ο Στέργιος (Τσάμης) Καραφυλλιάς αδερφός του Πασα-Γιώργη και του Δρόσου. Στον «Πριόβολο» ο συγγραφέας αν και παραλλάσσει με τέχνη τα ονόματα, αναγνωρίζονται ο Θανάσης Μπιδικλής, που είναι ο Θανάσης Μπιζίκης, ο «Βλοιοβαγγέλης» που είναι ο Βαγγέλης Γάκης, ο Ζήσης Πατακιούτης που είναι ο Χύτας και ο Μήτρο-Κεχαγιάς ο φτωχός τσομπάνος, που βρήκε χρήματα και τον αποκαλούσαν έτσι ειρωνικά. Όλοι οι παραπάνω ήταν τσομπαναραίοι ή «σμίκτες» στο τσελιγκάτο του Χύτα στην Τζένα.

Τα παραπάνω στοιχεία, όπως το στέκι των Σαρακατσαναίων, τα βοσκοτόπια, που αναφέρει, τα ονόματα, που σκόπιμα παραλλάσσει και οι ιστορίες, που διαδραματίζονται με σιγουριά μας οδηγούνε να βρούμε τον τόπο, που περιγράφει ο συγγραφέας και είναι τα βουνά της Αλμωπίας (Καρατζόβας) και οι Σαρακατσαναίοι στα χρόνια 1926-29.

Στα ακόλουθα χρόνια, ο Λουντέμης για την επιβίωσή του αφού διέκοψε το γυμνάσιο αναγκάστηκε να δουλέψει σαν λαντζιέρης, λούστρος ψάλτης, υπάλληλος γραφείου και αρχιεργάτης σε τεχνική εταιρεία στα τεχνικά έργα του Γαλλικού ποταμού στον νομό Κιλκίς. Εκεί γύρω στο 1930 εμπνεύστηκε το μυθιστόρημα «Αγέλαστη Άνοιξη» στο οποίο περιγράφει την ζωή των κατοίκων στα χωριά της περιοχής Γουμένισσας - Αξιούπολης - Πολυκάστρου. Ακολούθως αναφέρεται στην αποξήρανση της λίμνης Αματόβου Αξιούπολης που βρίσκονταν κατά μήκος της κοιλάδας του Αξιού και την οικολογική καταστροφή. Σε ένα διπλανό χωριό κοντά στην λίμνη, το «Ξεχασμένο» όπως το ονομάζει λόγω της κρατικής αδιαφορίας, τον βρίσκει ο Σαρακατσάνος τσέλιγκας Μήτρο - Κεχαγιάς (πρόκειται μάλλον για τον Μήτρο Γουλή από τον οικισμό των Γουλαίων που σήμερα ονομάζεται Νέο Συρράκο) που έψαχνε για δάσκαλο. Με πολύ προσπάθεια τον πείθει να κάνει τον δάσκαλο για όλους τους μήνες του χρόνου και όχι μόνο για τους θερινούς μήνες στο τσελιγκάτο του Καραφυλλιά, στο οποίο πρέπει να πέρασε καλά και γι’ αυτό θέλησε να ξαναπάει.

Το χωριό, όπου έκανε τον δάσκαλο το ονομάζει Αξιοκώμη και προφανώς πρόκειται για το σημερινό Αξιοχώρι που βρίσκεται πάνω σε ένα λόφο και δίπλα στα κτήματα των Γουλαίων (Νέο Συρράκο) και Φλωραίων (Βακούφ). Από τα ονόματα των κατοίκων που αναφέρει (Παγώνης, Μήτρο – Κεχαγιάς, Ζουγράφω, Γιαννακός κ.α.) θα πρέπει να ήταν οικισμός παραχειμαζόντων Σαρακατσαναίων σε ιδιόκτητες-αγορασμένες εκτάσεις βοσκοτόπων.

Στο σχολείο εφαρμόζει νέες παιδαγωγικές μεθόδους (κατάργηση της βέργας, δημιουργία βιβλιοθήκης κ.α.) και κερδίζει την εμπιστοσύνη των μαθητών του. Οι τσελιγκάδες όμως προσκολλημένοι στις παλαιές αντιλήψεις ήθελαν το δάσκαλο με γραβάτα, αυστηρό και με τη βέργα στο χέρι να τον φοβούνται οι μαθητές του. Μηχανεύτηκαν πολλούς τρόπους για να τον διώξουν, μα δεν τα κατάφεραν. Οι τσελιγκάδες όμως δεν ησύχαζαν. Δύο από αυτούς πηγαίνουν στην Θεσσαλονίκη στον «δασκαλοδάσκαλο», όπως ονομάζει τον επιθεωρητή θα λέγαμε σήμερα και ζητούν την αποπομπή του. Αποστέλλονται στο χωριό οι γνωστοί αργότερα για τις «προοδευτικές» τους ιδέες παιδαγωγοί Αλέξανδρος Δελμούζος και Μίλτος Κουντουράς, οι οποίοι αντί να τον αποπέμψουν του δίνουν συγχαρητήρια για το έργο του και τον προτρέπουν να γράφει διαβλέποντας το λογοτεχνικό του ταλέντο.
Στο διάστημα της παραμονής του γνώρισε τα ήθη και τα έθιμα και γενικότερα την ζωή των κατοίκων (μονίμων και Σαρακατσαναίων), τα οποία κατέγραψε στο βιβλίο του όπως για παράδειγμα τα έθιμα του γάμου (φλάμπουρο, τραγούδια κλπ). Στο τέλος του καλοκαιριού παρά την επιμονή των μαθητών και φίλων του να παραμείνει για άλλη μια χρονιά τους αποχαιρέτησε και έφυγε.

Το 1932 έφυγε οριστικά από το χωριό του τον Εξαπλάτανο και με μια βαλίτσα γεμάτη χειρόγραφα, ποιήματα, διηγήματα, μυθιστορήματα και θεατρικά έργα πήγε αρχικά στην Κοζάνη, αργότερα στον Βόλο με κάποιο θεατρικό θίασο και τέλος στην Αθήνα όπου γνωρίζεται με τον καθηγητή της Φιλοσοφικός Σχολής Νικόλαο Βέη, με την μεσολάβηση του οποίου παρακολούθησε σαν ακροατής όλα τα μαθήματα της Φιλοσοφικής Σχολής Αθηνών επειδή δεν είχε τα τυπικά προσόντα για την εγγραφή του στο Πανεπιστήμιο. Σωματικά ήταν αδύναμος, ελαφρά κουτσός με ωραίο πρόσωπο. Ήταν όμως προικισμένος με γνήσιο πολύπλευρο ταλέντο και ισχυρή θέληση. Δούλεψε κάτω από δύσκολες συνθήκες. Γνώρισε διώξεις δυσκολίες, ζωή από παρανομίες, αρρώστιες, δίκη για εσχάτη προδοσία, καταδίκη σε θάνατο και δεκαοκτώ χρόνια αναγκαστικής εξορίας στην Ρουμανία, απ’ όπου νοσταλγούσε πάντα την πατρίδα.

Ο θάνατός του ήταν ξαφνικός και γρήγορος. Πέθανε από καρδιακή προσβολή στις 22 Ιανουαρίου του 1977, μόλις ένα χρόνο από την επιστροφή του στην Ελλάδα. Ενταφιάστηκε στο Α’ Νεκροταφείο Αθηνών. Μοναδική απόγονός του είναι η κόρη του Μυρτώ που ζει στην Αθήνα.

Τιμήθηκε με το μέγα βραβείο Πεζογραφίας το 1938 και με τη Χρυσή Δάφνη Πανευρώπης στο Παρίσι το 1951. Στο Βουκουρέστι όπου έζησε εξόριστος τιμήθηκε με την ανέγερση Λουντέμιου Μεγάρου.

Απόσπασμα απο άρθρο της εφημερίδας «Τα Σαρακατσάνικα Χαιρετήματα» που εκδίδει η Αδελφότητα των εν Αθήναις Σαρακατσαναίων Ηπείρου.

Για συνδρομές και πληροφορίες : Ζήνωνος 30, 3ος όροφος, Τ.Κ. 10437 - τηλ. : 2105240777, φαξ : 2105240109

Γράφει ο Ιωάννης Θ. Κουτσοκώστας υποδιευθυντής ΑΤΕ Γιαννιτσών

Γιώργο, τούβρες τ' άλογο;

Δύσκολη η μετάβαση των Σαρακατσάνων από το μαντρί και την καλύβα στα πανεπιστήμια και τα κέντρα εξουσίας. Οι γονείς μου, μου ζητούσαν πάντα να τα καταφέρνω και να ένας ενδεικτικός διάλογος με τον πατέρα μου.

-Γιώργο, τούβρες τ' άλογο;

-Δεν τούβρα.

-Τούβρες, δεν τούβρες, σέλωσ' το και φέρ' το!

Γεώργιος Σούρλας